Trong mọi giai đoạn cách mạng, công tác cán bộ luôn là “then chốt của then chốt”, bởi cán bộ là nhân tố trực tiếp quyết định năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng, hiệu lực quản trị của bộ máy nhà nước và chất lượng phục vụ Nhân dân. Trước thềm Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, khi đất nước đứng trước yêu cầu phát triển nhanh, bền vững, đồng thời triển khai mạnh mẽ cuộc cách mạng tinh gọn tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính, xây dựng và vận hành chính quyền địa phương hai cấp…, công tác cán bộ càng được đặt ở vị trí trung tâm của nhiệm vụ xây dựng Đảng.
Hiện nay, các thế lực thù địch và phần tử cơ hội chính trị gia tăng hoạt động chống phá, tập trung xuyên tạc, bịa đặt về công tác cán bộ với nhiều thủ đoạn tinh vi, nhiều hình thức, cách thức để lắt léo, đánh tráo khái niệm “dân chủ”, phủ nhận nguyên tắc tập trung dân chủ; quy chụp quy trình nhân sự là “hợp thức hóa”; bịa ra “phe cánh”, “đấu đá”; xuyên tạc việc xử lý kỷ luật cán bộ thành “thanh trừng nội bộ”… Mục tiêu cuối cùng là gây hoài nghi, chia rẽ nội bộ, làm suy giảm niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, cản trở công tác chuẩn bị nhân sự và tác động tiêu cực đến thành công của Đại hội XIV của Đảng. Do đó, việc nhận diện và phản bác những luận điệu xuyên tạc về công tác cán bộ phải dựa trên luận cứ khoa học, căn cứ pháp lý – chính trị rõ ràng và thực tiễn thuyết phục.
1. Công tác cán bộ trước Đại hội XIV: bản chất là lựa chọn cán bộ cấp cao “gánh vác giang sơn” lãnh đạo đất nước, không phải “trò chơi quyền lực”
Trước hết cần khẳng định: công tác cán bộ của Đảng là hoạt động đặc biệt quan trọng, nhằm lựa chọn, bố trí đúng người, đúng việc, bảo đảm sự kế thừa, ổn định và phát triển, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới. Bản chất của công tác cán bộ là quá trình đánh giá, sàng lọc, lựa chọn dựa trên tiêu chuẩn, quy trình, điều kiện, phẩm chất chính trị, đạo đức, năng lực thực tiễn và uy tín; được thực hiện trong khuôn khổ nguyên tắc, kỷ luật của Đảng; gắn với cơ chế kiểm soát quyền lực và trách nhiệm giải trình.
Luận điệu cho rằng “nhân sự đã sắp xếp từ trước nên quy trình chỉ là hợp thức hóa” là kiểu ngụy biện phổ biến: cố tình xóa nhòa sự khác biệt giữa chuẩn bị nhân sự có kế hoạch (một đòi hỏi khoa học trong quản trị nhân sự lãnh đạo cấp cao) với áp đặt tùy tiện (điều mà Đảng kiên quyết loại trừ). Trong thực tế, công tác cán bộ là một chuỗi khâu liên hoàn, quy trình chặt chẽ, khoa học: quy hoạch – đào tạo – bồi dưỡng – luân chuyển – đánh giá – thẩm định – xác minh – giới thiệu – quyết định theo thẩm quyền. Chuỗi khâu ấy không nhằm “đóng kín”, mà nhằm hạn chế sai lệch chủ quan, ngăn ngừa cơ hội chủ nghĩa, bảo đảm lựa chọn đúng người có đủ đức, đủ tài, đủ uy tín.
Về phương diện luật học – hiến định, vị trí lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước và xã hội được ghi nhận tại Điều 4, Hiến pháp năm 2013; đồng thời Đảng chịu sự giám sát của Nhân dân; tổ chức đảng, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật. Từ đó, có thể thấy công tác cán bộ không chỉ là “việc nội bộ”, mà còn là nội dung mang trách nhiệm công, gắn trực tiếp với lợi ích quốc gia, dân tộc và quyền làm chủ của Nhân dân thông qua thiết chế, cơ chế giám sát và hiệu quả phục vụ.
2. Phản bác trực diện luận điệu xuyên tạc về “dân chủ” trong công tác cán bộ
Một mũi nhọn chống phá nguy hiểm là lợi dụng chiêu bài “dân chủ” để phủ nhận nguyên tắc tổ chức của Đảng, cổ xúy mô hình “đa nguyên, đa đảng”, “tam quyền phân lập”, kích động sao chép máy móc cơ chế bầu cử kiểu cạnh tranh quyền lực của một số nước tư bản. Về mặt lý luận chính trị – pháp lý, thì đây là thủ đoạn đánh tráo phạm trù: đồng nhất “dân chủ” với “đa đảng” và coi việc không vận hành theo mô hình của họ là “phi dân chủ”.
Trong Đảng, dân chủ gắn với kỷ luật, trách nhiệm và thống nhất ý chí – hành động. Tập trung dân chủ là sự kết hợp giữa phát huy trí tuệ tập thể, thảo luận dân chủ với quyết định tập trung theo thẩm quyền và chấp hành nghiêm kỷ luật. Vì vậy, dân chủ trong công tác cán bộ không phải là “tự do tuyệt đối” hay “mặc cả quyền lực”, mà là bảo đảm các nguyên tắc: công tâm, khách quan, minh bạch trong khuôn khổ; coi trọng tiêu chuẩn, phẩm chất, năng lực; lấy hiệu quả nhiệm vụ chính trị và sự tín nhiệm làm thước đo.
Đặc biệt, trong bối cảnh sáp nhập, hợp nhất, thành lập mới tổ chức đảng theo yêu cầu sắp xếp bộ máy, thực hiện chính quyền địa phương hai cấp chủ trương chỉ định cấp ủy ở một số trường hợp đặc thù bị xuyên tạc là “thiếu dân chủ”, “vi phạm nguyên tắc”. Cần phản bác rõ: đây là giải pháp tổ chức chuyển tiếp, nhằm kịp thời kiện toàn lãnh đạo, không để gián đoạn điều hành, không bỏ trống địa bàn, lĩnh vực. Quan trọng hơn, chỉ định không phải tùy tiện; mà phải đặt trong tiêu chuẩn, điều kiện, quy trình, thẩm quyền và sự giám sát chặt chẽ của cấp trên. Nếu nhìn đúng logic quản trị công, thì trong giai đoạn tái cấu trúc tổ chức, nguyên tắc hàng đầu là tính liên tục của quyền lực công và tính ổn định của hệ thống, từ đó bảo đảm quyền lợi Nhân dân và vận hành thông suốt của bộ máy.
3. Phản bác luận điệu “phe cánh”, “đấu đá”, “thanh trừng”: ngụy tạo sự kiện để phá hoại niềm tin
Một thủ đoạn khác là dựng chuyện “phe cánh” trong công tác cán bộ. Thực chất, đây là cách “hình sự hóa” hoặc “giật gân hóa” công tác tổ chức, biến yêu cầu về cơ cấu, độ tuổi, chuyên môn, cân đối vùng miền – lĩnh vực, kế thừa – phát triển thành câu chuyện “nhóm này thắng, nhóm kia thua”. Cách dựng chuyện thường dựa vào ngôn ngữ mơ hồ như “nguồn tin riêng”, “hậu trường”, “nội tình” “tin nội bộ”, gài các danh sách dự đoán nhân sự, sơ đồ tự vẽ để tạo cảm giác có “bằng chứng”.
Luận điệu này cần bị phản bác bằng chính logic của nguyên tắc và kỷ luật: công tác cán bộ được quyết định theo tập thể, theo thẩm quyền, qua các bước đánh giá, thẩm định, xác minh; không thể biến thành “thỏa thuận hậu trường” nếu cơ chế kiểm soát quyền lực được vận hành nghiêm. Đặc biệt, việc kiên quyết xử lý cán bộ vi phạm kỷ luật Đảng, pháp luật Nhà nước lại bị xuyên tạc thành “thanh trừng nội bộ” là sự quy chụp phản khoa học. Nếu là “thanh trừng” thì không thể có nguyên tắc xử lý đồng bộ, xuyên suốt, “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”, càng không thể đặt trên cơ sở quy định, kết luận kiểm tra, giám sát và trách nhiệm pháp lý cụ thể.
Ở đây cần nhấn mạnh điểm cốt lõi: công tác cán bộ gắn liền với công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng. Kỷ luật nghiêm minh không làm “mất đoàn kết”, mà là điều kiện để đoàn kết thật sự trên nền tảng nguyên tắc; không làm “yếu Đảng”, mà làm Đảng mạnh lên nhờ trong sạch hóa đội ngũ. Vì vậy, xuyên tạc kỷ luật thành “đấu đá” chính là nhằm làm suy giảm ý chí tự chỉnh đốn và gây nhiễu nhận thức của Nhân dân.
BBC tiếng Việt có nhiều bài xuyên tạc về công tác nhân sự Đại hội XIV của Đảng (nguồn: Internet)
4. Khoa học, chuẩn mực, chặt chẽ, giữ vững nguyên tắc tập trung dân chủ, “đúng người – đúng việc – đúng lúc” – Yêu cầu trong công tác cán bộ thời kỳ mới
Công tác cán bộ trước thềm Đại hội XIV của Đảng diễn ra trong bối cảnh đặc biệt: cải cách tổ chức bộ máy, vận hành chính quyền địa phương hai cấp, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, chuyển đổi số, nâng cao chất lượng quản trị quốc gia, bảo đảm kỷ cương, siết chặt kỷ luật; đồng thời phải giải quyết các bài toán phát triển nhanh và bền vững. Điều đó đặt ra yêu cầu: cán bộ lãnh đạo không chỉ “đủ tiêu chuẩn” trên giấy, mà phải đủ năng lực thực thi, có bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy đổi mới, dám nghĩ , dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám hành động vì lợi ích chung.
Từ góc độ khoa học quản trị nhân sự công, công tác cán bộ hiệu quả phải dựa trên ba trụ cột: (1) Tiêu chuẩn hóa (tiêu chí rõ, thống nhất, có khả năng đo lường bằng kết quả); (2) Kiểm soát quyền lực (quy trình chặt, giám sát hữu hiệu, phòng ngừa chạy chức chạy quyền); (3) Đánh giá theo sản phẩm – hiệu quả (lấy kết quả thực hiện nhiệm vụ chính trị – chuyên môn, sự hài lòng của Nhân dân, chất lượng điều hành làm thước đo). Chính những yêu cầu này là câu trả lời mạnh mẽ nhất, rõ ràng nhất, nhất quán nhất với mọi luận điệu xuyên tạc: nếu công tác cán bộ chỉ là “sắp đặt”, không thể tạo ra động lực cải cách, không thể nâng chất lượng quản trị, càng không thể đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
5. Chủ động thông tin, tuyên truyền, khẳng định và lan toả mạnh mẽ thông tin tích cực để các thông tin sai trái, xuyên tạc “không còn đất dung thân”
Để đập tan những luận điệu xuyên tạc, bịa đặt, làm thất bại những âm mưu chống phá của các thế lực thù địch, cần kết hợp “xây” và “chống”, trong đó lấy “xây” là chính. Cần: (i1) Chủ động thông tin chính thống, chính xác về nguyên tắc, quy trình, tiêu chuẩn, cơ cấu nhân sự; tránh “khoảng trống thông tin”. (i2) Nâng cao chất lượng tuyên truyền, phổ biến theo văn phong khoa học, luật học, luận điểm rõ, luận cứ chặt, dẫn chứng thuyết phục; tránh cảm tính, cực đoan. (i3) Tăng “sức đề kháng” xã hội: mỗi cán bộ, đảng viên và Nhân dân cần tỉnh táo trước thông tin chưa kiểm chứng, chưa nắm rõ, chưa kiểm duyệt; không chia sẻ, không đăng tải, không lan truyền tin giả; biết đối chiếu với văn bản, quy định và thực tiễn. (i4) Kiên quyết xử lý hành vi tung tin giả, xuyên tạc, kích động chia rẽ theo pháp luật; đồng thời xây dựng lực lượng đấu tranh trên không gian mạng đủ năng lực phản bác.
Ban Giám hiệu Trường Đào tạo cán bộ Nguyễn Văn Cừ cùng các đồng chí giảng viên đạt giải cấp tỉnh Cuộc thi chính luận bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng năm 2025
Chi bộ Khoa Nhà nước và Pháp luật tổ chức Sinh hoạt chuyên đề “Đảng viên tiên phong học tập kỹ năng số – Sử dụng mạng xã hội hiệu quả”
Công tác cán bộ trước thềm Đại hội XIV của Đảng không chỉ là chuẩn bị nhân sự cho một kỳ đại hội, mà là chuẩn bị đội ngũ lãnh đạo đủ tầm để dẫn dắt đất nước bước vào kỷ nguyên mới. Vì vậy, mọi luận điệu xuyên tạc về công tác cán bộ, dù khoác áo “dân chủ”, “phản biện”, “phân tích nội tình” đều nhằm một mục tiêu chính trị đó là phá hoại nền tảng tư tưởng của Đảng, làm suy giảm niềm tin của Nhân dân, tác động tiêu cực đến sự đoàn kết thống nhất trong Đảng. Phản bác các quan điểm sai trái phải dựa trên căn cứ lý luận – pháp lý vững chắc, đồng thời đặt trong thực tiễn đổi mới phương thức lãnh đạo, tinh gọn tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị quốc gia và siết chặt kỷ luật, kỷ cương. Khi sự thật được nói rõ, đúng và kịp thời; khi công tác cán bộ thực sự “đúng người – đúng việc – đúng lúc”, lấy kết quả phục vụ Nhân dân và doanh nghiệp làm thước đo; thì mọi sự xuyên tạc tất yếu mất chỗ dựa, “không còn đất dung thân”. Đại hội XIV của Đảng sẽ thành công trên nền tảng ấy, xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh; củng cố niềm tin, tạo đồng thuận Nhân dân; đưa đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh./.
ThS. Nguyễn Minh Hải – Khoa Nhà nước và Pháp luật
Tài liệu tham khảo:
- Đảng Cộng sản Việt Nam (2022) Nghị quyết số 28-NQ/TW ngày 17/11/2022 Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XIII) về tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo, cầm quyền của Đảng đối với hệ thống chính trị trong giai đoạn mới.
- Bộ Chính trị (2025) Chỉ thị số 45-CT/TW ngày 14/4/2025 của Bộ Chính trị về đại hội đảng bộ các cấp tiến tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng.
